De commissie die de plannen voor het nieuwe Nationaal Slavernijmuseum voorbereidt, heeft geadviseerd dat het museum moet worden gebouwd op Java-eiland, in Amsterdam. Het museum moet een volledig beeld geven van het Nederlandse koloniale slavernijverleden.
De commissie, bestaande uit oud-PvdA-Kamerlid John Leerdam, museumdirecteur Peggy Brandon en David Brandwagt, manager bij de gemeente Amsterdam voor ruimtelijke (bouw)projecten, heeft voor dit advies grondig onderzoek gedaan. Ze hebben participatiebijeenkomsten gehouden en gesprekken gevoerd met diverse gemeenschappen, organisaties, culturele instellingen en kennisinstituten.
Nu het advies er is, kan het worden uitgewerkt, waarna het stadsbestuur van Amsterdam en het Rijk kunnen reageren en het aan de Amsterdamse gemeenteraad zullen voorleggen. Het museumgebouw moet een oppervlakte van ongeveer 9000 vierkante meter beslaan en 3 of 4 verdiepingen hebben. Het moet “recht doen aan de bijzondere inhoud ervan, in architectuur, uitstraling, materiaal, vorm en omgeving”. Naar verwachting kan het museum tegen 2029 of 2030 open gaan.
De kop van het Java-eiland, gelegen aan het IJ, wordt beschouwd als “een waardige en prominente locatie langs stromend water”. Bovendien is het goed bereikbaar en biedt het voldoende ruimte, zoals vermeld in het advies. Eerder was al bekend dat het museum in worden gevestigd. In oktober vorig jaar werden naast Java-eiland ook het Marineterrein en het Nelson Mandelapark in Amsterdam-Zuidoost serieus overwogen, aldus Leerdam in het NOS-radioprogramma Nieuws en Co.
Wat betreft de inhoud adviseert de commissie om op de kop van het Java-eiland een nieuw museum te bouwen waarin de trans-Atlantische slavernijgeschiedenis centraal staat. Deze geschiedenis zal worden verteld aan de hand van verschillende tijdvakken, met verhalen en thema’s die tijdens de participatiebijeenkomsten naar voren zijn gekomen. Het museum zou ook een kindermuseum en een kenniscentrum moeten omvatten, waar mensen hun familiegeschiedenis kunnen onderzoeken als onderdeel van het museum.