Ons cultureel erfgoed staat bloot aan kwetsbaarheden als gevolg van klimaatverandering. Schommelingen in temperatuur, neerslag en de toenemende zeespiegel vormen bedreigingen voor musea, monumenten, UNESCO-werelderfgoed en archeologische vindplaatsen. Maar welke objecten lopen risico en wat zijn precies de gevaren? De landelijke Klimaatrisicoscan voor het Nederlandse erfgoed biedt hier een eerste inzicht in.
Deze scan dient als een handig hulpmiddel voor eigenaren, overheden en onderzoeksbureaus om de kwetsbaarheid van specifiek erfgoed te beoordelen. De gegevens in de scan zijn afkomstig uit de landelijke Klimaateffectatlas, waardoor ze voornamelijk een eerste indruk geven op basis van openbare landelijke gegevens. Voor een nauwkeurigere beoordeling van de gevolgen voor erfgoed is het echter nodig om naast deze scan meer specifieke lokale informatie te verzamelen, bijvoorbeeld via een regionale of lokale atlas.
Cultureel erfgoed kan schade oplopen als gevolg van wateroverlast, overstromingen en droogte. Overstromingen kunnen aanzienlijke schade veroorzaken, niet alleen aan historische gebouwen, maar ook aan beschermde natuur en archeologische vondsten. Wateroverlast kan bijvoorbeeld leiden tot houtrot en schimmelvorming aan gebouwen, wat weer tot verdere beschadiging kan leiden. Droogte kan diverse schades veroorzaken, zoals funderingsschade en scheurvorming door bodemdaling en paalrot. Bovendien kunnen sommige authentieke bouwmaterialen niet goed tegen extreme temperaturen, terwijl hitte ook het risico met zich meebrengt van oververhitting voor mensen en dieren in of rond erfgoedlocaties.
Naast de kaarten biedt een kaartverhaal verdere toelichting. Hierin wordt uitgelegd wat de kaartlagen laten zien, hoe ze kunnen worden gebruikt en welke methoden zijn toegepast bij de ontwikkeling ervan.
De landelijke Klimaatrisicoscan voor het Nederlandse erfgoed is ontwikkeld door stichting CAS (Climate Adaptation Services) in opdracht van de Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed. Deze scan is te vinden in het kennisdossier Cultureel Erfgoed op het kennisportaal van de Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed.