Op 25 juni werd het rapport ‘Archeologie van slavernij en kolonialisme in Nederland’ gepubliceerd op de website van de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed. Dit rapport verkent twee thema’s in de Nederlandse archeologie die lange tijd onderbelicht zijn gebleven, namelijk slavernij en kolonialisme. Het onderzoeksrapport is het resultaat van een reeks interviews met archeologen, historici en andere specialisten in de erfgoedsector. Het doel van het onderzoek was te verkennen wat verstaan wordt onder de noemer ‘archeologie van slavernij en kolonialisme in Nederland’, wat de huidige stand van zaken op dit gebied is en hoe onderzoek naar slavernij en kolonialisme in de archeologie uitgebreid zou kunnen worden.
Interviews met archeologen, historici en andere specialisten
Op basis van interviews met archeologen, historici en erfgoedspecialisten brengt het rapport in kaart welke archeologische sporen in Nederland verbonden zijn met het koloniale verleden, waar nog kennislacunes bestaan en welke kansen er zijn voor verder onderzoek. Daarbij gaat het onder meer om VOC- en WIC-steden, buitenplaatsen, industriële locaties en scheepswrakken. Ook wordt gekeken hoe archeologie kan bijdragen aan meer kennis en maatschappelijke bewustwording over deze geschiedenis.
Aanbevelingen
In het rapport worden een aantal aanbevelingen geformuleerd ten behoeve van de agendering en concretisering van de thema’s slavernij en kolonialisme binnen het vakgebied, vanuit de behoefte aan een meerstemmig perspectief.
Adviezen
- Een uitbreiding van de Nationale Onderzoeksagenda Archeologie op het gebied van slavernij en kolonialisme.
- De ontwikkeling van of het aansluiten bij een kennisplatform voor het delen en raadplegen van onderzoeksgegevens op het gebied van slavernij en kolonialisme.
- Het voorzien in een manier om het vakgebied meer bekend en vertrouwd te maken met de historische context en inbedding van de thema’s.
- Het degelijk vormgeven van publieksparticipatie, omdat de thema’s sterk raken aan het actuele maatschappelijke debat.
- Een kritische reflectie stimuleren op de beperking van de reikwijdte van de Nationale Onderzoeksagenda Archeologie (NOaA) tot Europees Nederland.
Ook Caribische archeologie betrekken
Daarnaast benadrukken de geïnterviewden dat het wenselijk is om onderzoek naar slavernij en kolonialisme in de toekomst niet alleen vanuit de (Europees-)Nederlandse archeologie te benaderen, maar nadrukkelijk ook de Caribische delen van het Koninkrijk en andere gebieden waar Nederland als kolonisator actief was te betrekken. Vanuit het koloniale perspectief zijn deze gebieden onlosmakelijk met elkaar verbonden en is samenwerking essentieel voor toekomstig onderzoek.

