We zijn ziende blind’, luidt Rijksbouwmeester Frits van Dongen opnieuw de noodklok over de leegstand van vastgoed, deze keer in bouwmagazine Bouwformatie. De leegstand van kantoren, bedrijfsruimten en woningen heeft dramatische vormen aangenomen, alles bij elkaar opgeteld zo’n 55 miljoen vierkante meter (m2).
Wat de Rijksbouwmeester vooral verontrust is dat de omvang en de ernst van de situatie nog steeds niet tot de vastgoedmanagers en beheerders is doorgedrongen. Alarmerende uitspraken van Van Dongen over de leegstand in een interview met het Financieel Dagblad (op 21 september 2013) baarden wel opzien maar hebben niet tot noemenswaardige acties geleid.
Alarm
‘Bizar’, noemt Van Dongen het dat ook de nieuwe directeur-generaal van het Rijksvastgoedbedrijf Jaap Uijlenbroek ‘versteld stond van 35 miljoen m2 woonruimte die leeg staat’.
Behalve 35 miljoen m2 woonruimte bestaat de leegstand die door de markt is veroorzaakt uit 8 miljoen m2 kantoorruimte en 12 miljoen m2 bedrijfsruimte. Daarnaast staat ook nog eens 1,2 miljoen m2 kantoren en andere gebouwen van het Rijk leeg. ‘Dat is zo groot als de provincie Utrecht’, onderstreept Van Dongen de omvang van het probleem.
Herbestemmen
Over het ontstaan van de buitensporige leegstand zegt de Rijksbouwmeester: ‘We hebben van de bouw een heel groot verdienmodel gemaakt. Er is in de vorige eeuw – onze tweede gouden eeuw – veel voor de speculatie gebouwd.’
‘Herbestemmen’, is volgens Van Dongen, ‘de grote opgave voor de komende jaren’. ‘Het is afgelopen met bouwen.’
De Rijksbouwmeester heeft zijn hoop gevestigd op ‘jonge ontwikkelaars en ontwerpers die het aandurven nieuwe communities te vormen’. Als voorbeeld noemt hij CODUM, de herontwikkelaar van het A Lab – achter de vroegere Shell Toren in Amsterdam Noord – tot een broedplaats voor de creatieve industrie.