Op maandag 16 maart wordt de sloophamer gezet in parkeergarage Kempering in de Amsterdamse Bijlmer. Sinds 2016 inventariseert Imagine IC, platform voor erfgoeddemocratie in Amsterdam Zuidoost, de hoog oplopende emoties over de sloop en de uiteenlopende betekenissen van de garage voor buurtbewoners. In opdracht van de gemeente Amsterdam en samen met mensen uit de buurt en de stad, erfgoedexperts en collectiebeheerders, komt Imagine IC nu met concrete handvatten voor het bewaren van Kempering – niet als fysiek monument maar als monumentale herinnering.
Co-collectielab
Wat de één ziet als een lelijke bouwval, is voor de ander een iconisch gebouw voor de buurt. Parkeergarage Kempering werd begin jaren ’70 opgeleverd als collectieve garage / entree van de hoogbouwflat Kempering. Maar de garage zou nog veel meer functies gaan vervullen. Zo zat er een buurthuis, waren er kantoren en ateliers en trainde er een atletiekclub op de hellende rijbanen. En tot op de dag van vandaag huist er een Pinksterkerk. Om nieuwe manieren te vinden om de verschillende betekenissen en gevoelens rond dergelijk erfgoed te bewaren, richtte Imagine IC in 2016 het Co-collectielab op, een professioneel netwerk van erfgoedpartners. Naast Imagine IC maken onder meer het Stadsarchief Amsterdam, de OBA, het Amsterdam Museum, het Research Center for Material Culture (RCMC) en particuliere erfgoedverzamelaars er deel van uit.
Geheugencapsule
Ook het Street Art Museum Amsterdam (SAMA) sloot zich aan bij de collectievormende groep die Imagine IC bij elkaar bracht. SAMA ontwikkelt samen met Lab111 een “geheugencapsule”, waardoor je je met behulp van VR-technologie in 3D door de Kempering kunt bewegen. Het Bijlmermuseum zal het verhaal van de garage blijven vertellen aan de hand van projecties en archiefmateriaal. En de Dutch Graffiti Library wil een foto- en verhalenboek uitbrengen, waarmee je als het ware door de garage heen kunt bladeren.
Objecten
In overleg met de sloper wordt verder een bouwelement gespaard, dat na de herontwikkeling van het terrein een nieuwe plek of toepassing zal krijgen. Het gaat om een pilaar met drie harten erop, die volgens meeverzamelende buurtbewoners staat voor een rotsvast geloof in de Bijlmer en voor de strijd die is gevoerd voor het behoud van de garage. Zelf heeft Imagine IC de oorspronkelijke hoogtebalk en enkele parkeernummerborden in beheer en samen met het Amsterdam Museum wordt onder meer een houten plaat met de tekst “Vluchthuis Juliana” in de stadscollectie opgenomen. De plaat werd gemaakt door Amellah Kaddour, die al 37 jaar dakloos in Nederland is en in de parkeergarage een thuis vond.
Laboratorium
Landelijk zoekt de erfgoedsector naar nieuwe manieren om waarde te bepalen van gebouwen van na 1965. Het zijn erfgoedobjecten die niet iedereen vanzelfsprekend mooi of belangrijk vindt. Marlous Willemsen, directeur van Imagine IC: “Gezien de grote bouwactiviteit in een stad als Amsterdam zullen we steeds vaker de discussie moeten voeren over de waarde van bestaande gebouwen. In die discussie wordt steeds meer gezocht naar de stem van burgers. Imagine IC biedt al 20 jaar de ruimte aan deze stem. Wij zijn blij dat de gemeente Amsterdam de slepende discussie rond parkeergarage Kempering heeft omgebogen tot een laboratorium voor toekomstbestendige antwoorden op vragen van sloop en behoud. Met ons Kempering-project hopen we te komen tot een methode van waardebepaling die vaker toepasbaar is.”