De Utrechtse beeldhouwster Cissy van der Wel is uitgeroepen tot winnaar van de ontwerpprijsvraag Maria van Pallaes. Dat gebeurde vandaag, precies 350 jaar na het overlijden van deze Utrechtse weldoenster. Volgens de jury verbeeldt Van Der Wels’ voorstelling van twee handen die appels geven verbluffend kernachtig het historische personage en de levensovertuiging van Maria van Pallaes. Dit in klei uitgewerkte schetsontwerp wordt binnenkort in Belgisch hardsteen gerealiseerd. Komend voorjaar zal het kunstwerk een lantaarnconsole sieren nabij de Cameren van Maria van Pallaes aan de Agnietenstraat in Utrecht.
Maria van Pallaes was een weldoenster in haar tijd. Zij gaf voedsel, brandstof of geld aan de armen en liet onder meer de twaalf ‘Cameren’ aan de Agnietenstraat bouwen, bedoeld als armenhuisjes. Het bestuur van het Utrechts Monumentfonds (UMF) is formeel regent van de Fundatie van Maria van Pallaes en beheert in die zin het erfgoed dat zij nalaat. Bij een feestelijke bijeenkomst in het Centraal Museum maakte UMF-bestuursvoorzitter Henri van Heugten de naam van de kersverse prijswinnaar bekend. Eveline van de Griend uit Den Bosch en Anja Roemer en Cissy van der Wel uit Utrecht waren de genomineerden. Zij mochten de afgelopen weken hun schetsen uitwerken naar een ruimtelijk ontwerp. Volgens de jury hebben ze alle drie een hoge kwaliteit geleverd, maar uiteindelijk viel de keuze unaniem op het werk van Cissy van der Wel.
Essentie
“Door het ‘geven’ is Maria van Pallaes belangrijk geweest in haar tijd”, stelt Van Der Wel in haar toelichting bij haar werk. “Nog steeds genieten wij van haar giften. De persoon Maria van Pallaes en datgene dat zij gedaan heeft voor de stad Utrecht, is in mijn schetsontwerp gesublimeerd tot twee handen die appels geven.” Die essentie werd herkend en uiteindelijk gewaardeerd door de jury.
“In het winnende ontwerp is het verhaal van Maria van Pallaes bijna gereduceerd tot een teken of een symbool”, vertelde jurylid Veronique Hoedemakers in een toelichting op de beslissing van de jury. “Een gebaar dat in twee richtingen te lezen is: geven en ontvangen. Een beeld dus, met een zeer krachtige symboliek. De maakster is tot de kern van het gedachtegoed van Maria van Pallaes gegaan. De vormentaal is helder en goed leesbaar voor de ietwat weggestopte plek waar de console zich straks bevindt. De kunstenaar heeft zeer plastisch gedacht en de werking van het daglicht optimaal benut. Dat gaat straks een beeld voortbrengen met een grote zeggingskracht, in één oogopslag lees- en interpreteerbaar en met een tijdloze betekenis.”
Expositie
Het winnend ontwerp en de voor de prijsvraag ingediende schetsontwerpen zijn vanaf morgen te zien in een fraaie expositie in Architectuurcentrum Aorta. De expositie is gratis te bezichtigen van 24 oktober tot en met 8 november, doorlopend van maandag tot en met zaterdag tussen 12.00 en 17.00 uur.
Lezingen en consolewandelingen
Lopende de expositie wordt op zaterdag 25 oktober en zaterdag 1 november in Aorta vanaf 13.30 uur een speciaal programma gepresenteerd rondom Maria van Pallaes en de Utrechtse lantaarnconsoles. Bert Aanstoot, lid van de Werkgroep Historisch Onderzoek van het Utrechts Monumentenfonds, vertelt in een mini-lezing over het leven van weldoenster Maria van Pallaes.
Nettie Stoppelenburg, auteur van het boek ‘de lantaarn spreekt’, gaat in op het ontstaan van de lantaarnconsoles. Aansluitend kunnen bezoekers meegaan met de gidsen van Het Gilde Utrecht voor een wandeling langs de vele, prachtige, lantaarnconsoles aan de Utrechtse werven. Tijdens de tocht worden de vaak anekdotische verhalen vertelt die passen bij de hardstenen kunstwerken onder de lantaarns en de historische panden waarnaar deze verwijzen. Op 8 november zijn er geen mini-lezingen maar is er om half twee wel een consolewandeling.
Wie wil meelopen met een consolewandeling wordt verzocht zich aan te melden via info@umf.nu, onder vermelding van de gewenste datum. Deelname kost €7,50.
Persbericht Het Utrechts Monumentenfonds