Kunsten ’92, de landelijke belangenorganisatie voor kunst, cultuur en erfgoed presenteert namens meer dan 400 organisaties uit de wereld van cultuur en erfgoed een lijst met tien punten die collegepartijen moeten inspireren bij het opstellen van regeerakkoorden.
1. Stimuleer zoveel mogelijk talent en creativiteit
Verbeelding is een spier die je moet trainen. Cultuuronderwijs leert kinderen zich te verplaatsen in de ander en in andere culturen. Het stimuleert hun eigen creatieve talenten. Zorg dat het creatieve onderwijs en het culturele aanbod in uw gemeente op elkaar aansluiten. Houd basisvoorzieningen als bibliotheken en muziekscholen voor jong en oud bereikbaar. Richt een Jeugdcultuurfonds op in uw gemeente, zodat kinderen die onder de armoedegrens leven kunnen participeren in kunst en cultuur.
2. Maak gebruik van de economische energie
Investeren in cultuur loont. Culturele voorzieningen maken een gemeente aantrekkelijk en hebben positieve effecten op de plaatselijke economie (zie recent ook weer in ‘Laat stad en regio bruisen’ door VNO-NCW, MKB-Nederland, VNG, G32 en IPO). Kunst en cultuur trekken niet alleen toeristen aan, maar ook hoogopgeleide bewoners die creatief en productief zijn en geld in hun woonplaats besteden. De gehele bevolking profiteert, door verbetering van werkgelegenheid en leefklimaat.
3. Maak eigen initiatief mogelijk
De gemeente heeft een belangrijke voorwaardenscheppende rol in het faciliteren van eigen initiatief door inwoners, ondernemers en culturele instellingen. Stimuleer samenwerking, neem blokkades weg op het gebied van regelgeving, en laat betrokken bewoners evenementen organiseren en bied fysieke atelier- en oefenruimtes aan. Wees een goede opdrachtgever. Koester de gepassioneerde betrokkenheid van vrijwilligers. Zoek met private partners naar aanvullende middelen.
4. Betrek cultuur bij grote gemeentelijke vraagstukken
De cultuursector speelt een toenemende rol in beleidsgebieden als ruimtelijke ordening, duurzaamheid, zorg en welzijn. Betrek kunstenaars en culturele instellingen actief en vanaf het begin bij de zoektocht naar oplossingen voor deze grote vraagstukken. Ontwikkel een brede visie op de rol van cultuur en erfgoed in onze samenleving, waarin grenzen tussen beleidsterreinen worden geslecht en overheden gezamenlijke verantwoordelijkheid dragen.
5. Maak cultuur voor iedereen toegankelijk
Maak cultuur voor iedereen toegankelijk. Betrek bevolkingsgroepen die minder vanzelfsprekend naar het theater of museum gaan bij kunst en cultuur en zorg voor passend aanbod en programmering. Faciliteer community arts-projecten en buurtinitiatieven; deze kunnen sociale cohesie versterken zowel tussen buurt- en stadgenoten als tussen inwoners uit diverse bevolkingsgroepen.
ERFGOED
6. Erfgoed geeft uw gemeente een gezicht
Op heel veel beleidsterreinen – economie, cultuur, zorg, toerisme – legt erfgoed het fundament voor kwaliteit. Dat geldt ook voor de kwaliteit van de fysieke leefomgeving. De (straks verplichte) Omgevingsvisie en het Omgevingsplan dragen bij aan de aantrekkelijkheid van de omgeving, voor bewoners en bezoekers. Erfgoed is, als kernkwaliteit, een onmisbare bouwsteen die de identiteit van uw gemeente een gezicht geeft.
7. Erfgoed levert geld op
Investeren in erfgoed is rendabel: elke euro levert 1,5 euro aan inkomsten op. Maak gebruik van deze economische kracht, want erfgoed versterkt het vestigingsklimaat en de vitaliteit van stad en platteland. Gemeenten die in erfgoed investeren en het goed instandhouden groeien harder en hebben minder last van vergrijzing. Betrek cultuurhistorie bij uw (city)marketing. Vergroot de beleefbaarheid van erfgoed door: openstelling van monumenten te stimuleren, musea te ondersteunen, archieven toegankelijk te maken, archeologie op bijzondere plekken zichtbaar te maken en door in te zetten op digitalisering.
8. Erfgoed brengt mensen samen
Het draagvlak voor erfgoed is groot onder Nederlanders. Ruim 80% van de Nederlanders vindt het belangrijk dat monumenten in stand worden gehouden. Mensen herkennen zich in bijzondere plekken en gebouwen en tradities. U kunt daar als lokale partij of politicus bij helpen! Waardeer en ondersteun inwoners en vrijwilligers. Communiceer over de prachtige kwaliteiten: erfgoed is gratis promotie. Veranker erfgoededucatie in het onderwijs: breng leerlingen in contact met erfgoed en geef huidige en aanstaande leerkrachten en docenten kennis en faciliteiten om dat te doen.
9. Erfgoed maakt uw gemeente duurzaam
Gebruik erfgoed als basis voor duurzame ontwikkeling van stad, dorp en landschap. Dit vraagt om zorgvuldige inpassing van historische gebouwen, structuren en de archeologische ondergrond. Weeg het aanleggen van energielandschappen goed af, ook op intergemeentelijk en provinciaal niveau. Faciliteer eigenaren van monumenten bij het energiezuiniger maken, ook voor historische gebouwen is veel mogelijk. Kennis en maatwerk zijn onontbeerlijk bij isoleren en plaatsing van zonnepanelen.
10. Erfgoed levert unieke locaties
Herbestemming van kerkgebouwen, boerderijen, industriële complexen en andere monumentale gebouwen levert een attractieve woon- of werkomgeving of culturele, toeristische hotspots op. Het is bovendien een duurzame remedie tegen krimp. Breng (binnenkort) leegstaande monumenten in kaart en stel een visie over religieus erfgoed op. Overweeg de huisvestingsmogelijkheden in monumentale gebouwen, voordat nieuwbouw wordt toegestaan. Maak hierbij gebruik van uw archieven. Breng het vroegtijdig onder de aandacht bij burgers en ondernemers, in de planfase van hun project.