De provincie Drenthe heeft een zienswijze ingediend tegen het ontwerp-instemmingsbesluit van de minister van Klimaat en Groene Groei voor het gaswinningsplan Eesveen. Dit gasveld is één van de kleinere velden in Zuidwest-Drenthe die energiebedrijf Vermilion wil aanboren. Volgens de provincie is in het besluit onvoldoende rekening gehouden met mogelijke gevolgen voor het UNESCO Werelderfgoed Koloniën van Weldadigheid. Een eerder verzoek om de risico’s voor dit Werelderfgoed afzonderlijk in kaart te brengen, is niet overgenomen.
Mijnbouw in of nabij Werelderfgoedgebieden ligt internationaal gevoelig. Het gasveld Eesveen ligt deels onder en in de directe nabijheid van Frederiksoord-Wilhelminaoord, onderdeel van de Koloniën van Weldadigheid. Door geen afzonderlijke risicoanalyse uit te voeren, gaat de minister volgens Drenthe te gemakkelijk voorbij aan het belang van dit Werelderfgoed. De provincie wil hierover in gesprek met de minister van Klimaat en Groene Groei en daarbij ook het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap en de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed betrekken.
Waarom inzicht in risico’s noodzakelijk is
Volgens de provincie moet al vóór besluitvorming duidelijk zijn of gaswinning gevolgen kan hebben voor de kwaliteit en de uitzonderlijke universele waarde van het Werelderfgoed. Hiervoor bestaat een internationaal erkend instrument: de Heritage Impact Assessment. Dit instrument wordt ook toegepast bij het nabijgelegen gasveld VDW, waar mogelijke winning eveneens speelt. Een dergelijk onafhankelijk onderzoek brengt volgens internationale methoden de effecten op de Werelderfgoedwaarden in beeld en vormt een solide basis voor een zorgvuldige belangenafweging. Voor Drenthe staat daarbij voorop dat de waarden van het Werelderfgoed niet mogen worden aangetast.
Werelderfgoedbelangen onvoldoende meegewogen
De provincie stelt zich zeer terughoudend op als het gaat om gaswinning in de buurt van Werelderfgoed. Gedeputeerde Bart van Dekken zegt hierover:
“Bij gaswinning vinden we het belangrijk dat de verschillende belangen goed worden afgewogen. Wij vragen al langere tijd om bescherming van de belangen van het Werelderfgoed als het gaat om gaswinning in Zuid-West Drenthe. Het is voor het eerst in jaren dat er een nieuwe vergunning wordt afgegeven voor gaswinning in dit gebied. We constateren helaas dat de minister geen oog heeft voor onze specifieke zorgen. Ook voldoet zij niet aan de wettelijke verplichtingen rond besluitvorming bij Werelderfgoed. Daarnaast houdt zij zich niet aan de verdragsafspraken die het Rijk met UNESCO heeft. De minister moet voordat ze deze vergunning afgeeft met de collega-ministeries en de siteholder van de Koloniën van Weldadigheid in Nederland, de provincie Drenthe, in gesprek.”
Internationale verplichtingen vragen om zorgvuldigheid
De Koloniën van Weldadigheid hebben de UNESCO-status gekregen vanwege hun uitzonderlijke en universele waarde voor de mensheid. Internationale afspraken schrijven voor dat ontwikkelingen binnen en rond Werelderfgoedgebieden zorgvuldig moeten worden beoordeeld. Deze verplichtingen zijn in Nederland vastgelegd in de Omgevingswet. Dat betekent dat het Rijk transparant moet communiceren met UNESCO over plannen die risico’s kunnen opleveren voor het Werelderfgoed.
Extra urgentie door meerdere gasvelden
De zorgen van de provincie worden versterkt doordat Vermilion naast Eesveen ook gaswinning overweegt in de gasvelden VDW onder de gemeenten Westerveld en Weststellingwerf. Deze velden liggen direct aansluitend onder het Werelderfgoedgebied. Volgens Drenthe onderstreept dit de noodzaak van een grondige en integrale risicoanalyse voordat verdere besluiten worden genomen.