Middeleeuwse sluisvliet gevonden waar Rotterdam is ontstaan

Archeologen aan het werk bij de sluisvliet. Foto: Archeologie Rotterdam

Bij een bouwproject in Rotterdam zijn gedeelten van een middeleeuwse sluisvliet ontdekt, die een bijzonder verhaal vertellen over de oorsprong van de stad. De echte opgraving moet nog van start gaan, maar tijdens het voorzichtige vooronderzoek hebben Rotterdamse archeologen al opmerkelijke vondsten gedaan op de bouwplaats van de RottaNova-woontoren. Deze prestigieuze woontoren, bestaande uit 258 luxe appartementen, bevindt zich naast de bekende Rotterdamse Markthal.

De gevonden overblijfselen betreffen goed bewaard gebleven delen van een sluisvliet die in de middeleeuwen door de bewoners werd geconstrueerd om zich te weren tegen wateroverlast. Gedurende de afgelopen decennia lagen deze restanten diep onder een naoorlogs gebouw. Dit gebouw werd jaren geleden gesloopt om ruimte te maken voor een van de ruim veertig nieuwe woontorens die de komende jaren in Rotterdam gebouwd zullen worden.

Archeoloog Maaike Sier, die het team leidt dat werkzaam is op de bouwplaats, benadrukt de historische waarde van de vondst: “Deze vondst levert een bijdrage aan het verhaal over het ontstaan van Rotterdam. We weten al langer dat deze bouwlocatie pal naast de plek ligt waar Rotterdam is ontstaan. Hier liep vroeger het riviertje de Rotte. Op deze plek ontstond duizend jaar geleden het dorpje Rotta. Dat was een dorpje van lintbebouwing, met boerderijen op verhogingen. Er werden in die tijd terpen gebouwd, omdat de bewoners steeds last hadden van het water. Maar er waren zoveel overstromingen dat het dorp Rotta werd verlaten.”

Rotta bleef verlaten tot de dertiende eeuw, toen mensen besloten terug te keren, mits er adequate maatregelen tegen het water werden genomen. Dijken werden aangelegd en een dam verscheen in de Rotte, waardoor de stad de naam Rotterdam kreeg. Sluizen werden in de dam geïntegreerd om water naar de Maas te lozen en bij hoogwater konden ze gesloten worden. Het getuigde van geavanceerd watermanagement.

Het archeologische team verwacht in de komende maanden meer ontdekkingen te doen, zoals overblijfselen van huizen uit die periode. Deze fase van het onderzoek is slechts het begin, en diepere opgravingen zijn gepland voor maart. Het onderzoek moet eind juni zijn afgerond, waarna de bouw van RottaNova van start gaat. Dit markeert voorlopig de laatste kans voor dergelijke ontdekkingen en betreft het grootste archeologische onderzoek in Rotterdam sinds 2012, toen gezocht werd in de bodem achter het Stadhuis.