Aan de hand van foto’s van toen en nu, animaties en visualisaties laat Onzichtbaar Nederland de verandering van ons land zien. In de vierde aflevering aandacht voor de veranderende blik op water. De dreiging kwam eerst vanuit zee, later ook vanuit de rivieren en de laatste tijd ook nog vanuit de hemel. Onze delta is geen veilige plek om te wonen en te werken, maar we doen dit wel. En dus moeten we het water naar onze hand zetten. Door nieuw land te maken, dijken aan te passen en continu plannen te maken. Een proces van eeuwen.
De zwakke plekken aan de kust zijn verdwenen. Maar daarmee is bijvoorbeeld ook het werk van de steenzetters aan de Hondsbossche Zeewering onzichtbaar gemaakt omdat de kust nu op andere manieren wordt beschermd. Nodig, want de kijk op de verdediging tegen de stijgende zeespiegel is veranderd. Door de tijd heen is hier misschien te gemakkelijk mee omgegaan. De derde stad van Zeeland, Reimerswaal, is verzwolgen omdat de heer van Reimerswaal de kracht van het water heeft onderschat. Onzichtbaar Nederland gaat samen met een spoorzoeker op laag water op zoek naar resten van de stad.
Rivieren zijn een bron van zoet water en een ideale plek om aan te wonen of ons te vermaken. In de jaren ’50, ’60 en ’70 zijn rivieren vooral gebruikt als afvoerput van de industrie. Tonnen gif zijn erin geloodst maar als je de fototransities ziet, vonden wij de grachten en rivieren ook prima plekken om ons afval te dumpen. Bij Gouderak is zoveel gif gestort dat een hele woonwijk met de grond gelijk moest worden gemaakt. In Onzichtbaar Nederland een portret van het echtpaar Vos dat gedwongen moest verhuizen, inclusief hun compleet ingebouwde pijporgel.
Uitzending aflevering 4: donderdag 8 december om 22.15 uur op NPO 1
Website: vpro.nl/onl
Zichtlink beschikbaar
Over Onzichtbaar Nederland
Geen land ter wereld dat zo vaak is omgeploegd, bedijkt, heringericht en weer volgebouwd. Soms zijn sporen uit het verleden nog zichtbaar als littekens in het landschap, vaker zijn ze voorgoed gewist. Hoe zag Nederland eruit en hoe ligt het er nu bij? Door middel van datavisualisatie en verschillende animaties laat de achtdelige serie Onzichtbaar Nederland zien hoe het landschap van de Lage Landen is veranderd én hoe wij daar anders tegen aan zijn gaan kijken.