Tijdens een grootschalig archeologisch onderzoek in Heerlen hebben inwoners samen met professionele archeologen meer dan 8000 vondsten gedaan, waaronder een Romeinse vloer en aardewerk uit dezelfde periode.
Het onderzoek, waarbij inwoners actief betrokken waren, vond plaats in september en omvatte zowel particuliere tuinen als openbare ruimtes. De bevindingen werden onlangs gepresenteerd tijdens een bijeenkomst voor bewoners.
Heerlen, gelegen op de overblijfselen van de Romeinse stad Coriovallum, biedt een vruchtbare bodem voor archeologische vondsten uit die periode. In totaal werd ongeveer 211 kilo materiaal opgegraven.
Een van de deelnemende inwoners beschreef de uitdaging van het graven, vooral vanwege de hitte, terwijl ze een gat van een meter diep groeven. Aanvankelijk werd voorzichtig te werk gegaan, maar na advies van archeologen werd dieper gegraven om de Romeinse laag te bereiken.
Een opvallende ontdekking werd gedaan in een kleine tuin waar men geen vondsten verwachtte vanwege eerdere bouwactiviteiten. Hier werden de restanten van een Romeinse vloer gevonden, bedolven onder puin. Deze vloer, vermoedelijk behorend tot een openbaar Romeins gebouw, was een bijzondere vondst in het sterk verstedelijkte gebied.
Dakpanfragmenten en aardewerk werden elders gevonden, wat wijst op Romeinse stadswoningen en mogelijk een pottenbakkerij in het verleden. Dit onderstreept de omvang van de Romeinse aanwezigheid onder Heerlen.
Het project bracht niet alleen nieuwe kennis over de oude stad aan het licht, maar creëerde ook nieuwe verbindingen tussen inwoners, die ‘vierkantemetervriendschappen’ werden genoemd, vanwege de gezamenlijke graafinspanningen. Deze sociale aspecten waren naast wetenschappelijk onderzoek en het vergroten van het maatschappelijk draagvlak voor erfgoed, belangrijke doelstellingen van het project.
Alle bevindingen zijn tentoongesteld in een expositie in Heerlen. In 2025 zal er een nieuwe editie van het project plaatsvinden. Ondertussen wordt er gewerkt aan een grensoverschrijdend archeologisch onderzoeksproject, Heel Limburg Graaft, in samenwerking met Duitse gemeenten.