Op dinsdagmiddag 21 maart jl. hebben de koepelorganisaties van de bedrijven, die werkzaam zijn in de monumentensector, aan Minister Jet Bussemaker het rapport “Naar een duurzame instandhouding van het gebouwde erfgoed” aangeboden. De Vakgroep Restauratie (restauratie-aannemers), de Vereniging van Architecten Werkzaam in de Restauratie (VAWR) en het GA Platform Restauratie (gespecialiseerde aannemersbedrijven) hebben het rapport laten opstellen, met grote inbreng van de achterban, om de knelpunten in het monumentenstelsel in kaart te brengen. Dit zijn overigens knelpunten, waar niet alleen het bedrijfsleven de gevolgen van ondervindt, maar ook de monumenten zelf (en hun eigenaren). De inventarisatie van knelpunten is aan de Minister van OCW aangeboden, omdat zij eindverantwoordelijk is voor het monumentenstelsel en onlangs het initiatief heeft genomen voor een herijking van dit stelsel.
De bedrijven in de sector maken zich zorgen over de continuïteit van het vakmanschap in de sector en vragen onder meer aandacht voor de opleidingen, de bewaking van de kwaliteit en een goede voorlichting aan monumenteneigenaren.
De oplevering van het rapport valt nagenoeg samen met het verschijnen van het OCW-plan “Erfgoed Telt”, waarin de Minister beschrijft op welke wijze en met wie de herijking van het monumentenstelsel zal worden aangepakt. De drie koepelorganisaties hebben de Minister aangeboden de marktsector als gesprekspartner in dit proces te willen vertegenwoordigen.
De koepelorganisaties zien verbeteringen in het monumentenstelsel op de volgende thema’s:
- Meer duidelijkheid creëren in de rolverdelingen tussen overheden.
- Stimuleren, sturen en toezien op kwaliteit.
- Zekerheid bieden over beschikbare middelen.
- Goede voorlichting bieden aan eigenaren.
- Kennisoverdracht en –ontwikkeling, stimuleren van innovatie.
Achter deze thema’s schuilt volgens het rapport een 20-tal knelpunten, die bij de herijking aan de orde zouden moeten komen. Belangrijke knelpunten hebben betrekking op de kwaliteit, waar de marktpartijen de afgelopen jaren fors op hebben ingezet, maar hun inspanningen onvoldoende beloond zien worden. Het toezicht op de kwaliteit, in handen van gemeenten, is zeer wisselend van aard, waardoor ook bedrijven op de markt opereren, die helaas die kwaliteit niet leveren. Goed opdrachtgeverschap, ook voor particuliere monumenteneigenaren, moet worden gestimuleerd.
De drie koepelorganisaties hebben bij de totstandkoming van het rapport intensief samengewerkt en hebben geconstateerd dat deze samenwerking moet worden voortgezet. Zij hebben de ambitie om, in een veranderende monumentenwereld met als stip op de horizon “het monument in 2040”, te komen met een visie op inhoudelijke thema’s als innovatie, duurzaamheid, herbestemming en samenwerking.