Coronaproof Maand van de Geschiedenis van start

Beeld: Nederlands Openlucht Museum

Met meer dan 550 aangemelde activiteiten staat oktober ook dit jaar volledig in het teken van het verleden met de Maand van de Geschiedenis. De activiteiten voldoen aan de richtlijnen van het RIVM en de overheid en vinden plaats op locaties door het hele land of online. De organisatie roept bezoekers op om alleen activiteiten in de eigen regio te bezoeken.

Het jaarthema Oost/West inspireerde honderden musea, bibliotheken, archieven en andere culturele instellingen tot de organisatie van uiteenlopende activiteiten: van stadswandeling tot rondleiding en van proeverij tot performance: de Maand van de Geschiedenis biedt voor ieder wat wils, in twaalf provincies én online.

Oost/West
In tijden van de coronapandemie, vluchtelingencrises en #BlackLivesMatter verkent de Maand van de Geschiedenis met het thema Oost/West de historische banden tussen landen en volkeren. We gaan op zoek naar verhalen waarin de windstreken elkaar kruisen en ontmoetingen centraal staan: tussen de slavenhandelaar en de totslaafgemaakte, tussen Stalin en Roosevelt, tussen de islam en het christendom en tussen de Achterhoeker en de Amsterdammer.

Talloze activiteiten in oktober geven inzicht in de historische context van de verhoudingen tussen Oost en West anno 2020. Zo wandel je door Amsterdam op zoek naar sporen van Poolse migranten die in de stad te vinden zijn en ontdek je in het Openluchtmuseum in Arnhem het verhaal van de duizenden Nederlanders die na de Tweede Wereldoorlog een nieuw leven starten in Canada. Je test je kennis van de geschiedenis van het Limburgse Leudal tijdens een pubquiz en treedt in Nieuwlande in de voetsporen van de Poolse Sally Kimel, die tijdens de oorlog eerst naar West-Nederland vlucht en uiteindelijk belandt in het oosten des lands.

In Breda neemt auteur Dido Michielsen (Lichter dan ik) je in een lezing mee naar het Java van 1850 en in Almere leren kinderen alles over een Britse bommenwerper uit WO2 die daar momenteel wordt geborgen. Het Heerenveen Museum nodigt je uit om mee te denken over wat er moet gebeuren met het stereotype uithangbord De Rookende Moor en in Hengelo verdiep je je in het zware leven van Hanna Exterkate-Duis: een vrouw die zich na de dood van haar man alleen moet zien te redden, met elf kinderen op een Twentse boerderij. Je reist mee met de expeditie van stadhouder Willem V in het stadhuis van Veere en je verwerft een nieuwe blik op de Japanse bezetting van toenmalig Nederlands-Indië met een tentoonstelling in het Museon in Den Haag.

Ook voor thuisblijvers is er genoeg te beleven met de vele online activiteiten die de Maand te bieden heeft. Zo leer je met een podcast van het Utrechts Archief alles over het Rampjaar 1672 en werpt de Open Universiteit met verschillende webinars licht op hedendaagse vraagstukken rondom erfgoed. De jaarlijkse Dag van de Groninger Geschiedenis tot slot is dit jaar de hele maand online te beleven, met symposia, lezingen, filmvertoningen en kinderprogramma’s.

Erfgoedfestival
Tijdens de Maand van de Geschiedenis zendt radioprogramma OVT (VPRO) traditiegetrouw wekelijks uit vanaf een historische locatie. Dit programma gaf op zondagochtend 27 september al het startschot voor de Maand, waarna het Erfgoedfestival aftrapte. Hiervoor lieten tien kunstenaars, onder wie Akwasi, Marike Jager en Paulien Cornelisse, zich tijdens een residentie inspireren door tien erfgoedlocaties in Gelderland en het thema Oost/West. Het resultaat van hun verblijf is online te volgen in oktober.

Abdelkader Benali schrijft essay
Het jaarlijkse Maand van de Geschiedenis-essay wordt dit jaar geschreven door de gelauwerde auteur Abdelkader Benali. In Reizigers van een nieuwe tijd beschrijft hij het ongelooflijke verhaal van Jan Janszoon, een Nederlandse piraat die in de zeventiende eeuw in dienst treedt van de Barbarijse zeerovers. Dit essay is nu verkrijgbaar bij de boekhandel voor €3,99.

Over de organisatie
Het Nederlands Openluchtmuseum organiseert in oktober 2020 voor de negende maal de Maand van de Geschiedenis, die haar zeventiende editie beleeft. Het Fonds voor Cultuurparticipatie is investeerder van de Maand van de Geschiedenis. Om het evenement tot een succes te maken werkt het Nederlands Openluchtmuseum samen met verschillende partnerorganisaties. De Libris Geschiedenis Prijs is onderdeel van de Maand van de Geschiedenis.